Πολιτισμική γονιμότητα

la Sacrada Familia 1

for English click here

H εργασία παράγοντας αρετής

Ο 12ος και ο 13ος αιώνας, όπως είδαμε, είναι περίοδος όπου η Χριστιανοσύνη αποκτά συνείδηση της ενότητάς της και δίνει μαρτυρία πίστης σε όλες της εκφάνσεις της Μεσαιωνικής ζωής.

Αφήνοντας κατά μέρος τις Σταυροφορίες που προσανατολίζονταν «προς τα έξω» για να προστατεύσουν τους Αγίους Τόπους από τους αλλόθρησκους, έχουμε πλήθος αξιόλογων προσπαθειών ενωμένης προσπάθειας   «προς τα ένδω», κυρίως αυτό που μπορούμε να ονομάσουμε «αγιότητα μέσω της αξιοπρέπειας της εργασίας».

Αντλώντας από το Ευαγγέλιο τις αρχές της κοινωνίας, του μοιράσματος και της αλληλεγγύης, ο μεσαιωνικός άνθρωπος επιδεικνύει μια εντυπωσιακή ικανότητα να διαμορφώνει ομάδες και να εργάζεται δίπλα-δίπλα με τους άλλους. Αισθανόμενος συνδεδεμένος με τους συνανθρώπους του λόγω μιας υπέρτερης αρχής, αναγνώριζε ότι είχε καθήκοντα απέναντι στην κοινότητα. Η εργασία δεν του φαινόταν σαν ένα αναγκαίο μέσον για τον επιούσιο, αλλά σαν μία συλλογική δραστηριότητα με δική της αξία και σαν ένας παράγοντας αρετής.

Δύο κύριες ομάδες διαμορφώθηκαν: οι συναδελφότητες και τα σωματεία. Τα μέλη των πρώτων συγκεντρώνονταν γύρω από τον ίδιο τόπο προσκυνήματος, τον ίδιο άγιο προστάτη, με σκοπό την αλληλοβοήθεια και την εξασφάλιση προσευχών μετά θάνατον κλπ. Τα μέλη των δεύτερων αποτελούνταν περισσότερο από ανθρώπους που εξασκούσαν το ίδιο επάγγελμα ή παρεμφερή επαγγέλματα (λ.χ. κτίστης, μαραγκός, γλύπτης κλπ). όταν εργάζονταν μαζί.

Η Εκκλησία εν γένει στήριξε την γένεση αυτών των ομάδων. Πάμπολλες είναι οι σωματειακές νομοθετικές ρυθμίσεις που φέρουν έναν συγκινητικό θρησκευτικό τόνο: «Αδέρφια, είμαστε εικόνες του Θεού. Με αυτή τη σκέψη ενωνόμαστε, και με τη βοήθεια του Θεού, θα δυνηθούμε να φέρομε εις πέρας το έργο μας, εάν αδελφική αγάπη απλώνεται ανάμεσά μας, διότι, από την αγάπη προς τον πλησίον προχωρούμε προς την αγάπη για το Θεό». Είναι η επίδραση αυτών των υψηλών πνευματικών αρχών στην οργάνωση της εργασίας που είχε ευτυχή αποτελέσματα για το δήμο, εγγυόμενες την πιστότητα του προϊόντος. Οσον αφορά τον εργάτη, υπεραμυνόταν της εσωτερικής του στάσης, του ηθικού μεγαλείου και, λαμβάνοντας υπ’ όψιν τις  υλικές συνθήκες, απαγόρευε τις υπερβολές του ανταγωνισμού, εμποδίζοντας το πάγωμα των μισθών σε πολύ χαμηλό επίπεδο, καθώς και την υπερβολική επιμήκηνση του ημερήσιου ωραρίου.

Αυτή η περίοδος, και οι αμέσως επόμενες, εκφράζονται στην ολότητά τους, θα λέγαμε, μεταξύ άλλων, με τα τέλεια μνημεία που μας κληροδότησαν, τα οποία δείχνουν την εύρωστη δημιουργικότητά τους, την βαθειά πνευματικότητά τους και τις τεχνικές τους δυνατότητες και ταλέντο.

Πρόκειται για τους καθεδρικούς ναούς της γοτθικής αρχιτεκτονικής, έργα μιας πολιτισμικής γονιμότητας και μιας πνευματικής ζύμωσης του χριστιανικού κόσμου,  που, χτισμένοι για τη δόξα του Θεού, απευθύνονται στον άνθρωπο, «μιλώντας» του σε όλες του τις ασθήσεις, στην καρδιά και το πνεύμα του.

Η τέχνη της αρχιτεκτονικής συμπαρασύρει και όλες τις άλλες: γλυπτική σε πέτρα και ξύλο, ζωγραφική, υαλογραφήματα, διαρρύθμιση χώρου, μουσική, υμνογραφία.

Η λειτουργική ζωή της Εκκλησίας βιώνεται στους καθεδρικούς ναούς από χιλιάδες πιστούς συγχρόνως, και γίνεται όχι μόνο οίκος προσευχής και πνευματικής ζωής, αλλά και το κεντρικό σημείο αναφοράς της ζωής όλης της πόλης.

 

Οταν η πίστη εμπνέει την τέχνη…

…η τέχνη εμπνέει την πίστη.

la Sacrada familia 2Είναι γνωστός ο καθεδρικός ναός της Αγίας Οικογενείας στη Βαρκελώνη, έργο του Gaudí, ενός ιδιοφυούς καλλιτέχνη, αρχιτέκτονα και γλύπτη, πιστού καθολικού.

Τον Νοέμβριο του 2010 ο Πάπας Βενέδικτος 16ος τον καθαγίασε, αν και οι εργασίες για την αποπεράτωσή του—ο θεμέλιος λίθος τοποθετήθηκε το 1882— δεν έχουν ακόμη τελειώσει.

Το 1978 ο γιαπωνέζος γλύπτης Ετσούρο Σοτόο φθάνει στη Βαρκελώνει και προσλαμβάνεται να εργαστεί κι αυτός στο ναό. Του κάνει ιδιαίτερη εντύπωση ένα γλυπτό που δείχνει την Παναγία με το Βρέφος Ιησού στην αγκαλιά της, και διερωτάται: «τι απέραντη αγάπη είναι αυτή;» Αυτό αποτέλεσε την αφετηρία μιας πνευματικής αναζήτησης που τελικά τον οδηγεί στην  πίστη και το βάπτισμα.

Δηλώνει πια πανευτυχής που δεν είναι «ξένος» σ’  αυτή την αγάπη του ενσαρκωμένου Θεού που τόσο τον θάμπωσε κάποτε μία έντεχνη εκφραστική αναπαράστασή της.

για Αγγλικά κάνετε κλικ εδώ


One thought on “Πολιτισμική γονιμότητα

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s